Đây là một sự thật cay đắng, nhưng thường thì những người nhận được nhiều nhất từ lòng tốt, sự hy sinh và sự rộng lượng của chúng ta lại chính là những người quay lưng phản bội ta. Lòng tốt là món quà ta trao đi với tâm hồn rộng mở, nhưng đôi khi chính điều đó lại bị lợi dụng như vũ khí chống lại ta. Ta đã dốc hết tâm huyết, thời gian và tài nguyên để nâng đỡ người khác, nghĩ rằng lòng nhân ái của mình sẽ được đáp trả bằng sự biết ơn hoặc trung thành. Thế nhưng, đời sống cho thấy một nghịch lý đau lòng: có những người trả ơn lòng tốt bằng sự ghen ghét, đáp lại sự hỗ trợ bằng sự phá hoại, và đáp lại tình thương bằng sự phản bội. Như lời Thánh Vịnh 41:9: “Ngay cả bạn thân của con, người con tin tưởng, người đã cùng con chia sẻ bánh, cũng đã quay lưng lại với con.” Tại sao lại thế? Bởi vì bản chất con người rất phức tạp, và không phải ai cũng đón nhận sự giúp đỡ với lòng biết ơn chân thành. Có những người thay vì coi lòng tốt của ta là món quà, lại coi đó như một món nợ. Họ cảm thấy ràng buộc không phải bởi lòng biết ơn, mà là bởi sự oán trách. Họ không muốn nhớ rằng họ đã từng cần đến sự giúp đỡ, và họ chuyển sự bức bối đó lên chính người đã từng giúp họ.
Sẽ luôn có những người lợi dụng và phản bội lòng tốt của chúng ta, nhưng đừng để sự phản bội ấy thay đổi bản chất của ta. Thay vào đó, hãy đứng cao hơn điều đó. Hãy khôn ngoan khi đặt niềm tin, cẩn trọng khi mở lòng, và kiên vững khi đối diện với sự phản bội. Hãy tìm sức mạnh không từ sự xác nhận của người khác, mà từ chính bản thân mình.
Cũng có khi sự ghen tị nảy sinh từ việc chứng kiến ta thành công. Khi người khác thấy ta tiến lên, nhất là sau khi ta đã giúp đỡ họ, họ bắt đầu tự hỏi tại sao họ không đạt được những điều tương tự. Thay vì được truyền cảm hứng, họ lại cảm thấy chua xót. Và rồi, đôi tay từng vỗ tay chúc mừng ta nay lại siết chặt thành nắm đấm. Càng gần gũi, càng khó để họ chấp nhận sự thành công của ta, vì nó nhắc họ về những thiếu sót của chính mình.
Lòng tốt có cái giá của nó. Giúp đỡ người khác là một lời mời gọi cao quý, nhưng cũng đồng nghĩa với gánh nặng của sự phản bội. Khi cho đi, ta chấp nhận rủi ro bị lợi dụng. Khi yêu thương, ta chấp nhận rủi ro bị tổn thương. Nhưng ta vẫn được mời gọi để yêu thương và cho đi. Đồng thời, ta cũng cần phải bảo vệ chính mình. Phải nhớ rằng không phải ai cũng sẽ trân trọng những hy sinh của ta, và không phải ai cũng đáp lại lòng tốt bằng lòng tốt. Để bảo vệ trái tim mình, hãy thực hành sự phân định. Hãy giúp đỡ người khác, nhưng hiểu rằng ta không thể kiểm soát cách họ đáp lại lòng tốt của mình. Hãy làm điều thiện, nhưng đừng mong đợi sự biết ơn. Hãy để lòng tốt của ta xuất phát từ tình yêu, chứ không phải để được công nhận hay đánh giá, vì đôi khi, chính những người không xứng đáng nhất lại là những người cần ta giúp đỡ nhất.
Thật tự nhiên khi cảm thấy đau đớn hay thậm chí cay đắng khi những người ta đã giúp đỡ lại quay sang chống đối. Nhưng đừng để nỗi đau ấy làm chai sạn trái tim ta. Thay vào đó, hãy để nó củng cố thêm quyết tâm của ta. Luôn làm điều thiện, luôn trao đi tình thương.
* (Albert Nwosu) – Bản dịch của Nhóm Tủ sách Công Giáo.

