Hỏi: Từ lời của Đức Thánh Cha, con cảm nhận Ngài có một sự ngưỡng mộ đặc biệt đối với các nhà truyền giáo. Ở nhiều nơi, họ tiếp tục là đội tiền phong của Giáo hội. Ngài sẽ nói gì với họ? Liệu “sứ mạng đến với muôn dân” (missio ad gentes) vẫn còn quan trọng chứ?
Đức Giáo hoàng Phanxicô: Vâng. Khi chúng ta nói về sứ mạng ngày nay, chúng ta nói về một khái niệm rộng hơn là sứ mạng đến với muôn dân. Nhưng sứ mạng đến với muôn dân vẫn còn rất quan trọng, dĩ nhiên rồi, ở mức độ mà đời sống thánh hiến và các cộng đoàn được hội nhập văn hóa tại nơi đó, chứ không phải khi họ đến như những “ông vua trong lâu đài”, áp đặt cho người khác một số chuẩn mực, cách sống hoặc niềm tin nhập khẩu mà họ phải phục tùng hoặc vâng theo. Tôi quay lại với người nữ tu tại Cộng hòa Trung Phi mà chúng ta đã nói trước đây, vị nữ hộ sinh 84 tuổi đó. Ở đó, bạn có một ví dụ rõ ràng về sự hội nhập văn hóa. Sơ là một nữ tu người Ý, sinh tại Brescia, người đã ở đó từ khi sơ 22 hoặc 24 tuổi. Sơ đã hội nhập văn hóa, và sơ sống theo cách đó.
Các dòng tu không thể đến các quốc gia khác mà không từ bỏ một phần những gì là của riêng mình bởi vì họ có nguy cơ không hội nhập văn hóa, điều này không tốt cho việc truyền giáo hay cho người dân.
Tôi nhớ một hội dòng nữ người Đức đã đến Buenos Aires, nơi họ sử dụng tiếng Đức làm ngôn ngữ nội bộ. Mọi cô gái gia nhập đều phải học tiếng Đức. Vì vậy, tôi đã nghĩ: “Làm ơn… hãy ý thức rằng các chị đang ở Buenos Aires, hãy học tiếng porteño (tiếng địa phương Buenos Aires)”. Và tôi đã khuyến khích họ nói tiếng porteño. Sau đó, các chị sẽ thấy liệu những người gia nhập có học thêm tiếng Đức hay không, nhưng ở đây các chị phải nói “như Chúa truyền dạy” [và ngài mỉm cười]. Cần phải hội nhập văn hóa, tiếp nhận nền văn hóa đó. Bạn không thể truyền giáo mà không có văn hóa. Về điều này, văn kiện Puebla đã rất rõ ràng, cũng như thông điệp Evangelii Nuntiandi của Đức Phaolô VI, vốn không nghi ngờ gì, là văn kiện quan trọng nhất của thời kỳ hậu Công đồng. Tôi nghĩ nó vẫn giữ được tính thời sự thực tế, hiển nhiên. Sứ mạng đến với muôn dân tiếp tục quan trọng, nhưng đừng bao giờ mất dấu sự hội nhập văn hóa lành mạnh, điều không bao giờ quên rằng Tin Mừng phải được đưa vào nền văn hóa, từ chính các phạm trù của mỗi nền văn hóa, phải hết sức tôn trọng và không được chiêu dụ tín đồ (proselytizing). Công cuộc truyền giáo thực sự bước đi trên con đường của việc làm chứng. Tôi đã nói điều này nhiều lần: lôi cuốn thì có, chiêu dụ thì không.
(Còn tiếp…)
* Nguồn: Đức Giáo hoàng Phanxicô – “Sức mạnh của ơn gọi” (Bản dịch của Nhóm Tủ sách Công Giáo)
