Chương VIII – LÒNG TRẮC ẨN
Nếu có một khái niệm trung tâm trong tất cả các tôn giáo lớn, thì đó chính là “lòng trắc ẩn.” Sách thánh của Ấn giáo, Phật giáo, Hồi giáo, Do Thái giáo và Kitô giáo đều nói về Thiên Chúa như là Thiên Chúa của lòng trắc ẩn. Trong một thế giới mà cạnh tranh vẫn là phương thức tương quan chủ đạo giữa con người với nhau – dù trong chính trị, thể thao hay kinh tế – tất cả những tín hữu đích thực đều công bố lòng trắc ẩn, chứ không phải cạnh tranh, là con đường của Thiên Chúa.
Làm thế nào để biến lòng trắc ẩn thành trung tâm của đời sống chúng ta? Là những con người bất an, lo lắng, dễ tổn thương và phải chết – luôn bị cuốn vào, bằng cách này hay cách khác, trong cuộc vật lộn sinh tồn – cạnh tranh dường như đem lại cho ta nhiều sự thỏa mãn. Trong Thế vận hội cũng như trong cuộc chạy đua tổng thống Mỹ, thật rõ ràng rằng chiến thắng là điều được khao khát và ngưỡng mộ nhất.
Thế nhưng, Chúa Giêsu nói: “Anh em hãy có lòng thương xót như Cha anh em là Đấng thương xót,” và suốt nhiều thế kỷ, mọi bậc thầy thiêng liêng đều nhắc lại lời này. Lòng trắc ẩn – nghĩa đen là “chịu khổ cùng” – là con đường dẫn đến sự thật rằng ta là chính mình nhất, không phải khi ta khác biệt với người khác, mà là khi ta giống nhau. Thật vậy, câu hỏi thiêng liêng chính yếu không phải là: “Bạn tạo ra sự khác biệt nào?” nhưng là: “Bạn có gì chung?” Không phải “vượt trội” mà là “phục vụ” mới làm chúng ta nên người nhất. Không phải chứng tỏ mình giỏi hơn người khác, nhưng là thú nhận rằng mình cũng giống như người khác – đó mới là con đường dẫn đến chữa lành và hòa giải.
Lòng trắc ẩn, tức là ở với người khác khi và nơi họ đau khổ, và sẵn sàng bước vào sự hiệp thông của những người yếu đuối, chính là con đường của Thiên Chúa dẫn tới công lý và hòa bình giữa con người với nhau. Điều này có thể không? Có chứ, nhưng chỉ khi ta dám sống với đức tin triệt để rằng ta không cần phải tranh giành tình yêu, mà tình yêu được trao ban cách nhưng không bởi Đấng kêu gọi ta đến với lòng trắc ẩn.
* Henri J. M. Nouwen – Bản dịch của Nhóm Tủ sách Công Giáo.

